Print deze pagina
PrintversiePositioneren voor het lassen
Voor het juist positioneren van de delen voor het lassen, kan een functie op het product aangebracht worden (zoals een kliksysteem). Zie hiervoor bijvoorbeeld de paragrafen in het hoofdstuk ruimtelijke constructies.
Een andere manier voor het juist positioneren van delen voor het lassen is het gebruik van lasmallen. Bovendien is soms een combinatie nodig van een functie op het product en een lasmal.
Welke functies uiteindelijk in de lasmal geïntegreerd worden en welke in het product hangt o.a. af van de constructieve mogelijkheden. Verder spelen ook kosten een rol. Wanneer er slechts weinig producten gemaakt worden is het integreren van positioneerfuncties in het product over het algemeen het goedkoopste. Worden er grotere aantallen gemaakt en verandert het ontwerp bovendien weinig, dan is een uitgebreidere lasmal eerder rendabel.
Net zoals bij het ontwerp van producten, kan door een juist ontwerp (van zowel product als lasmal) een lasmal vaak eenvoudig uitgevoerd worden. Daarmee gelden ook voor een deel dezelfde constructieregels, zoals dat er bij het ontwerp van een lasmal zoveel mogelijk gebruik moet worden gemaakt van standaard onderdelen.
Er moet geprobeerd worden om een lasmal dusdanig te construeren dat zoveel mogelijk bewerkingen in dezelfde opspanning mogelijk zijn. Het heropspannen kost tijd en heeft een verlies aan nauwkeurigheid tot gevolg.
Koelende functie van de lasmal
De lasmal kan naast het positioneren van de productdelen ook een koelende functie hebben. Dit is vooral noodzakelijk wanneer er hogere eisen gesteld worden aan de maximale vervormingen en er langere lassen gelegd worden of wanneer het materiaal gevoelig is voor kromtrekken onder invloed van warmte.
Wanneer de koelende functie van een lasmal belangrijk is, moet er gezorgd worden dat de mal voldoende energie op kan nemen. Daarvoor moet een materiaal gekozen worden dat warmte goed geleidt en voldoende energie kan opnemen: de mal moet een hoge warmte-inhoud hebben (voldoende materiaal met voldoende hoge specifieke wamrte) en/of gekoeld worden. Verder moet er gezorgd worden voor voldoende contactoppervlak tussen de mal en de productdelen.
Thermisch vervormen van de lasnaad (d.w.z. het openstaan van de lasnaad tijdens het lassen) kan mede worden voorkomen door de producten te voorzien van (laser-)hechtlassen (puntlassen) alvorens een continue las wordt gelegd.
Lasmallen en gastoevoer
Zorg dat de laskop, de laserbundel en de buis voor de gasafscherming vrij baan hebben langs de lasmal en klemmen (botsingsgevaar) zie ook de paragraaf over stoorcontouren.
Voorzie de lasmal van een gastoevoersysteem (bijvoorbeeld kanaaltjes) wanneer het product wordt doorgelast (backing gas). Zo wordt ook de onderzijde van de las beschermd.
Materiaalkeuze
De lasmal dient te worden gemaakt van een slijtvast staal om slijtage aan de mal (en daarmee verlies van opspannauwkeurigheid) t.g.v. het veelvuldig opspannen van producten te voorkomen.
Zorg voor een goede bereikbaarheid van de productopspanning i.v.m. het verwijderen van slak en spatten. Voorzie eventueel de lasmal van een spatwerende deklaag.
Lasmallen die gebruikt worden voor RVS mogen zelf niet van staal zijn dat niet corrosievast is.
Afscherming van gereflecteerd laserlicht
Wanneer de lasmal dusdanig is geconstrueerd dat gereflecteerd laserlicht er niet uit kan ontsnappen, dan hoeft de lasplaats niet altijd nogmaals afgeschermd te worden. Op deze manier kan bijvoorbeeld aanzienlijk worden bespaard op het dure glas dat Nd:YAG-laserlicht tegen houdt.
Productdragers
Wanneer er relatief veel producten gemaakt moeten worden, kan het handig zijn om productdragers te gebruiken. Hiermee kan een lassamenstelling al helemaal voorbereid worden terwijl een ander product gelast wordt. Hiermee wordt de maximale productiecapaciteit vergroot en wordt het relatieve inschakelduur van de laser en eventueel de lasrobot vergroot.
